Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο

Π.Ο.Ε.Σ. - Θάνατοι προσωπικού - υγεία και ασφάλεια στην εργασία

Π.Ο.Ε.Σ. - Θάνατοι προσωπικού - υγεία και ασφάλεια στην εργασία

ΘΕΜΑ Υγιεινή και Ασφάλεια στην Εργασία (Εκτίμηση Κινδύνου - Διερευνήσεις Συμβάντων / Ατυχημάτων)

α. ΣΥΑ ΥΠΕΘΑ 2007

β. Ν. 3850/2010 (ΦΕΚ Α΄ 84, «Κύρωση του Κώδικα νόμων για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων»)

γ. Υπ΄ αριθμ. πρωτ. οικ. 20911/26-9-2016/ΣΕΠΕ

δ. Υπ΄ αριθμ. πρωτ. 908/2019 έγγραφό μας

ε. Υπ΄ αριθμ. πρωτ. 1014/2019 έγγραφό μας

στ. Υπ΄ αριθμ. Φ.900α/2035/16514/2019 ΥΠΕΘΑ («Κοινοβουλευτικός Έλεγχος»)

ζ. Υπ΄ αριθμ. πρωτ. 026/2019 έγγραφο Ε.Σ.ΠΕ.Ε.Καλύμνου

η. Υπ΄ αριθμ. πρωτ. Φ.900α/4476/16570/2019 ΥΠΕΘΑ («Κοινοβουλευτικός Έλεγχος»)

θ. Υπ΄ αριθμ. πρωτ. 318/2019 έγγραφό μας   

1. Με τα σχετικά (δ), ε) και (ζ), κατά το παρελθόν η Ομοσπονδία μας, αφ΄ ενός αφουγκραζόμενη προβλήματα που αντιμετωπίζει το μόνιμο στρατιωτικό προσωπικό, αφ΄ ετέρου όντας αποδέκτης σχετικών καταγγελιών ή πληροφοριών, ανέδειξε εγκαίρως θέματα που αφορούν την Υγιεινή και Ασφάλεια στην Εργασία (ΥΑΕ).

2. Προσφάτως και με αφορμή τραγικό συμβάν απώλειας συναδέλφου μας εν ώρα υπηρεσίας, με το σχετικό (θ), γνωστοποιήσαμε το αίτημά μας περί ανάγκης περαιτέρω διερευνήσεως της υποθέσεως στο πλαίσιο των προβλεπομένων από τη στρατιωτική νομοθεσία με τη ενεργοποίηση της διαδικασίας διενέργειας Ε.Δ.Ε.

3. Ωστόσο, θεωρούμε ότι το υπό εξέταση ζήτημα εμπεριέχει μια πρόσθετη και ιδιαίτερα σοβαρή πτυχή, η οποία σχετίζεται με τις γενικότερες πρόνοιες της νομοθεσίας περί ΥΑΕ, καθόσον τούτες, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο σχετικό (β) νόμο, εφαρμόζονται και στο ένστολο προσωπικό των ενόπλων δυνάμεων με εξαίρεση ορισμένες δραστηριότητες του προσωπικού αυτού που παρουσιάζουν εγγενείς ιδιαιτερότητες, οι οποίες έχουν διευκρινισθεί με το (γ) όμοιο.

4. Πιο συγκεκριμένα:

α. Σύμφωνα με τα άρθρα 8, 10 και 21 του σχετικού (β) προβλέπεται η απασχόληση Τεχνικού Ασφαλείας και Ιατρού Εργασίας για αριθμό ωρών που προκύπτει από ένα συνδυασμό παραγόντων (είδος «επιχείρησης», αριθμός απασχολούμενων εργαζομένων κλπ), ενώ σύμφωνα με το άρθρο 42 του ιδίου ως άνω νόμου οι υποχρεώσεις του τεχνικού ασφαλείας, του ιατρού εργασίας και των εκπροσώπων των εργαζομένων δεν θίγουν την αρχή της ευθύνης του εργοδότη.

β. Ως προς τις ειδικές υποχρεώσεις των εργοδοτών και συγκεκριμένα περί την Εκτίμηση Κινδύνου, σύμφωνα με το άρθρο 43 του σχετικού (β) καθορίζεται ρητώς ότι έκαστος οφείλει:

(1) «1 α) Να έχει στη διάθεσή του μια γραπτή εκτίμηση των υφισταμένων κατά την εργασία κινδύνων για την ασφάλεια και την υγεία, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν ομάδες εργαζομένων που εκτίθενται σε ιδιαίτερους κινδύνους. Η εκτίμηση αυτή πραγματοποιείται από τους τεχνικό ασφάλειας, ιατρό εργασίας, Εσωτερική Υπηρεσία Προστασίας και Πρόληψης (ΕΣ.Υ.Π.Π.) ή Εξωτερική Υπηρεσία Προστασίας και Πρόληψης (ΕΞ.Υ.Π.Π.), σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις. Στους ανωτέρω ο εργοδότης οφείλει να παρέχει κάθε βοήθεια σε μέσα και προσωπικό για την εκπλήρωση του σκοπού αυτού.».

(2) «3. Η εκτίμηση του επαγγελματικού κινδύνου, όπως ορίζεται στην παράγραφο 1, αποτελεί μια συστηματική εξέταση όλων των πλευρών κάθε διεξαγόμενης εργασίας από την επιχείρηση με σκοπό: α) να εντοπισθούν οι πηγές του επαγγελματικού κινδύνου, δηλαδή τι θα μπορούσε να προκαλέσει κινδύνους για την ασφάλεια και υγεία των εργαζομένων, β) να διαπιστωθεί κατά πόσο και με τι μέτρα μπορούν οι πηγές κινδύνων να εξαλειφθούν ή οι κίνδυνοι αυτοί να αποφευχθούν, και αν αυτό δεν είναι δυνατόν, γ)        να καταγραφούν τα μέτρα πρόληψης που ήδη εφαρμόζονται και να προταθούν αυτά που πρέπει συμπληρωματικά να ληφθούν για τον έλεγχο των κινδύνων και την προστασία των εργαζομένων.».

(3) «4. Η εκτίμηση πρέπει να περιλαμβάνει την αναγνώριση και καταγραφή των κινδύνων που υπάρχουν στην επιχείρηση, καθώς και αυτών που ενδέχεται να εμφανισθούν, όπως κίνδυνος πτώσης, κίνδυνος από μηχανήματα και εξοπλισμό, κίνδυνος πυρκαγιάς, ηλεκτροπληξίας, έκρηξης, κίνδυνος από έκθεση σε βλαπτικούς παράγοντες (φυσικούς, χημικούς, βιολογικούς), κίνδυνος από την οργάνωση της εργασίας.».

(4) «6. Η εκτίμηση πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις βασικές αρχές πρόληψης του άρθρου 42 παρ. 7 και να εντοπίζει τη φύση του κινδύνου, το βαθμό σοβαρότητός του, τη διάρκεια έκθεσης των εργαζομένων σ’ αυτόν και τη συχνότητα εμφάνισής του. Επίσης κατά την εκτίμηση πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η καταγραφή και ανάλυση των εργατικών ατυχημάτων και επαγγελματικών ασθενειών, που προβλέπεται στα άρθρα 14 και 17.».

γ. Ειδικώς, για την περίπτωση επί σοβαρού γεγονότος, το άρθρο 43 του αυτού ως άνω σχετικού (β) νόμου, ορίζει ότι ο εργοδότης οφείλει να αναγγέλλει στις αρμόδιες Επιθεωρήσεις Εργασίας, στις πλησιέστερες αστυνομικές αρχές και στις αρμόδιες υπηρεσίες του ασφαλιστικού οργανισμού στον οποίο υπάγεται ο εργαζόμενος, εντός 24 ωρών, όλα τα εργατικά ατυχήματα και εφόσον πρόκειται περί σοβαρού τραυματισμού ή θανάτου, να τηρεί αμετάβλητα όλα τα στοιχεία που δύνανται να χρησιμεύσουν για εξακρίβωση των αιτίων του ατυχήματος.

δ. Πέραν των προαναφερθέντων, σύμφωνα με τη Διαδικασία 4.5.2/Δ-01 του σχετικού (α), ο Διοικητής της Μονάδος μεριμνά για τη σύσταση «Επιτροπής Διερεύνησης Ατυχήματος / Συμβάντος Μονάδος, η οποία έχει διαρκή ισχύ, με σκοπό τη διερεύνηση των συνθηκών και των αιτιών του ατυχήματος/συμβάντος, καθώς και τη λήψη τυχόν μέτρων ελέγχου και διορθωτικών ενεργειών, με αναλυτική περιγραφή του τρόπου λειτουργίας αυτής της επιτροπής.

ε. Επισημαίνεται δε, ότι σύμφωνα με το σχετικό (α) κάθε αδυναμία πρόληψης που οδηγεί σε συμβάν ή τραυματισμό (πόσο μάλλον απώλεια ζωής), θεωρείται αποτυχία του Συστήματος ΥΑΕ καθ’ όσον θεωρούνται εκ των υστέρων μετρήσεις της επίδοσης: «Αφορούν ατυχήματα, παρ’ ολίγον ατυχήματα, βλάβες της υγείας, συμβάντα και άλλες ενδείξεις μειωμένης επίδοσης του Συστήματος. Οι εκ των υστέρων μετρήσεις βασίζονται κυρίως στη συλλογή και επεξεργασία στατιστικών στοιχείων των αποτυχιών του Συστήματος (αριθμός ατυχημάτων, βλαβών υγείας, παρ’ ολίγον ατυχημάτων), που οδηγεί σε διορθωτικές ενέργειες, αλλά και στην εξαγωγή σημαντικών συμπερασμάτων για τη βελτίωση του ΣΥΑ.» (ιδέτε παρ. 6.1.3 της Διαδικασίας 4.5.1/Δ-01 «Μέτρηση και Παρακολούθηση της Επίδοσης»)

5. Επί των ανωτέρω θα θέλαμε να υπενθυμίσουμε εντελώς ενδεικτικά τα κάτωθι σημεία προκειμένου να διαφανεί (δυστυχώς, εκ του αποτελέσματος) ότι οι έντονες ανησυχίες μας δεν ήταν αβάσιμες:

α. Με το σχετικό (δ) ζητήσαμε να ενημερωθούμε αν οι Τεχνικοί Ασφαλείας και Ιατροί Εργασίας επαρκούν στις ΕΔ για την κάλυψη των αναγκών στο πλαίσιο των προβλεπομένων απαιτήσεων, όπου εμμέσως αφέθηκε να εννοηθεί ότι οι απαιτήσεις ενδέχεται να μην καλύπτονται επαρκώς παρά τις νομοθετικές πρόνοιες [ως (στ) σχετικό].

β. Με το σχετικό (ε) και γνωρίζοντας ότι το πεδίο της ΥΑΕ είναι ιδιαίτερα μεγάλο, δυναμικό, ευμετάβλητο, προπάντων όμως αυστηρό ως προς το πλαίσιό του και πολυδάπανο, ζητήσαμε να καθοριστεί διαδικασία τυποποίησης, υποτύπωσης και ενημέρωσης από όλες τις Υπηρεσίες των ΕΔ σχετικά με δυσχέρειες, προβλήματα και ελλείψεις παντός είδους, χωρίς ωστόσο το υπόψη αίτημά μας να τύχει αντιστοίχου αξιολόγησης.

γ. Με το σχετικό (ζ) η Ένωση Στρατιωτικών Περιφερειακής Ενότητας Καλύμνου (Ε.Σ.ΠΕ.Ε.ΚΑ.), παρέθεσε τεκμηριωμένα το ζήτημα του εργασιακού στρες στις ΕΔ και το πιθανό εύρος επιρροής που έχει στα στελέχη, μνημονεύοντας μία σειρά από (ενδεικτικά) περιστατικά εντός των ΕΔ, σε απάντηση δε τούτου (του εγγράφου), διά της διαδικασίας κοινοβουλευτικού ελέγχου διευκρινίσθηκε, μεταξύ άλλων, ότι το ΥΠ.ΕΘ.Α. τηρεί στατιστικά και προβαίνει στις απαιτούμενες (ανά περίπτωση) ενέργειες. [ιδέτε σχετικό (η)].

6. Ωστόσο, πέραν των προαναφερθέντων, εγείρονται σοβαρά ερωτήματα, όχι μόνο ως προς το εν λόγω τραγικό συμβάν, αλλά και ως προς τη γενικότερη δομή και λειτουργία ΥΑΕ στις ΕΔ και πιο συγκεκριμένα:

α. Τόσο στη Μονάδα που σημειώθηκε το τραγικό περιστατικό, όσο και γενικότερα στις ΕΔ έχει διαπιστωθεί εάν υφίστανται ορθές διαδικασίες περί την ετήσια ανασκόπηση Γραπτής Εκτίμησης Επαγγελματικού Κινδύνου (Γ.Ε.Ε.Κ.);

β. Αναφορικά με τη συγκέντρωση στατιστικών, πόσες (και ποιες) είναι οι φορές που έχει ειδοποιηθεί το Σώμα Επιθεώρησης Εργασίας (Σ.ΕΠ.Ε.) να συνδράμει κατά τις προβλέψεις του (β) σχετικού;

γ. Από ένα σύνολο εξαιρετικά δυσάρεστων καταστάσεων (σοβαρών τραυματισμών, απωλειών ζωής, αυτοκτονιών) που έχουν λάβει χώρα κατά τα τελευταία έτη, ποια είναι τα συμπεράσματα που έχουν εξαχθεί μέχρι σήμερα;

δ. Έχουν λάβει χώρα σε όλες τις περιπτώσεις οι προβλεπόμενες διερευνήσεις ατυχημάτων/συμβάντων;

ε. Οι Υπηρεσίες/Μονάδες που «ενεπλάκησαν» σε αυτά τα δυσάρεστα περιστατικά έχουν προβεί στις απαιτούμενες ενέργειες ιατρικής εξέτασης/αξιολόγησης  του προσωπικού τους από Ιατρούς Εργασίας.

στ. Κατόπιν όλων αυτών των περιστατικών, έχουν αναληφθεί ενέργειες επί των όποιων ενδεχομένων συμπερασμάτων; (πχ γνωστοποίηση αυξημένων αναγκών χρηματοδότησης, ανάγκης πρόσληψης μονίμου στρατιωτικού προσωπικού, αποσυμφόρηση καθηκόντων στις περιπτώσεις πολλαπλών αναθέσεων κλπ).

7. Υπενθυμίζουμε ότι την 24.5.2016 στην ιστοσελίδα militaire.gr, που ασχολείται με στρατιωτικό ρεπορτάζ, αναρτήθηκε άρθρο με τίτλο: «ΚΑΤΑΡΡΕΥΣΗ 3 στελεχών του ΠΝ στη Λέρο μέσα σε λίγα 24ωρα! Μεταφέρθηκαν ΝΝΑ οι δύο με καρδιά» (ιδέτε  https://www.militaire.gr/%ce%ba%ce%b1%cf%84%ce%b1%cf%81%cf%81%ce%b5%cf%85%cf%83%ce%b7-3-%cf%83%cf%84%ce%b5%ce%bb%ce%b5%cf%87%cf%8e%ce%bd-%cf%84%ce%bf%cf%85-%cf%80%ce%bd-%cf%83%cf%84%ce%b7-%ce%bb%ce%ad%cf%81%ce%bf-%ce%bc%ce%ad/), κάνοντας λόγο για εμφάνιση σοβαρών περιστατικών υγείας σε τρία στελέχη του ΠΝ, εκ των οποίων τα δύο με καρδιολογικά συμπτώματα. Είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε ότι:

α. Κατόπιν αυτού του άρθρου υπήρξε και τέταρτο άτομο, το τρίτο με καρδιολογικά συμπτώματα που, επίσης, διεκομίσθη και νοσηλεύθηκε στο ΝΝΑ, σε συνολικό διάστημα τριών εβδομάδων.

β. Και τα τέσσερα στελέχη εργάζονταν στο ίδιο γραφείο της ίδιας Μονάδος, γεγονός που καθιστά την περίπτωση συμπτώσεως μάλλον απίθανη.

γ. Ο επικεφαλής του εν λόγω γραφείου, εξ όσων μας μεταφέρθηκαν, είχε αιτηθεί υπηρεσιακώς τη διερεύνηση όλων των περιστατικών και η τότε Διοίκηση έκρινε ότι δεν υπήρχε λόγος, παρά τις νομοθετικές προβλέψεις και υποχρεώσεις.

δ. Όταν σε επόμενο στάδιο, επίσης, εξ όσων μας μεταφέρθηκε, ζητήθηκε η συνδρομή του προϊσταμένου Σχηματισμού, υπήρξε η ίδια αντιμετώπιση όλων των περιστατικών, δηλαδή η γνωστοποίηση ότι δεν υφίσταται λόγος διερεύνησης.

ε. Στην εν λόγω Μονάδα φέρεται να μην είχε λάβει χώρα η προβλεπόμενη ετήσια ανασκόπηση της Γ.Ε.Ε.Κ. περίπου για έξι συνεχόμενα (6) έτη, ενώ τουλάχιστον για το ίδιο χρονικό διάστημα δεν φέρεται να είχε επισκεφθεί τη ίδια Μονάδα Ιατρός Εργασίας, ούτε κατόπιν των ανωτέρω περιστατικών.

στ. Συναφώς των ανωτέρω, εξ όσων, ωσαύτως, μας μεταφέρθηκε, ουδέποτε ειδοποιήθηκε το Σ.ΕΠ.Ε., ενώ δεν έγινε καν διερεύνηση των συμβάντων στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων που απορρέουν από το σχετικό (α).

8. Κατόπιν των ανωτέρω, επανερχόμενοι στο σχετικό (ε) έγγραφό μας παρακαλούμε όπως εξεταστούν τα αιτήματα της παρ. 4 αυτού, ως ρεαλιστικά, λαμβάνοντας υπόψη:

α. την υποστελέχωση των Μονάδων, σε συνδυασμό με τη διαρκή αύξηση αρμοδιοτήτων/καθηκόντων και την αύξηση του μέσου όρου ηλικίας των στελεχών και

β. την πλημμελή χρηματοδότηση των ΕΔ σε επίπεδο ΥΑΕ.

ΠΟΕΣ 327/2019 - ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ - ΘΑΝΑΤΟΙ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ by ΠΟ ΕΣ on Scribd

Επισυναπτόμενα αρχεία